عمارت مسعودیه



عمارت مسعودیه در میان باغ عمارت‌های واقع در محله دولت (تهران ناصری‌) قرار داشت‌. باغ عمارت مسعودیه به دستور مسعود میرزا، ملقب به ظل السلطان‌، فرزند ناصرالدین شاه‌، در ۱۲۹۵ه.ق‌، و به سرکاری رضا قلی خان (ملقب به سراج الملک‌) در زمینی به وسعت حدود ۴۰۰۰ مترمربع و مرکب از بیرونی (دیوان خانه‌) و اندرونی و دیگر ملحقات بنا شده است‌.

آنچه که امروز تحت عنوان باغ عمارت مسعودیه باقی مانده و بیش از ۷۵ سال در تملک وزارت آموزش و پرورش (فرهنگ سابق‌) بود در واقع مشتمل بر نیمه غربی مجموعه‌، یعنی زمینی بالغ بر ۱/۵ هکتار مساحت است‌. این محل از سال‌های ۱۲۹۰ ه.ق به بعد، که باغ عمارت نظامیه توسط مسعود میرزا خریداری و در آن عمارات مفصلی ساخته شد، به مسعودیه شهرت یافت‌. تمام کتیبه‌هایی که بر بناهای امروز مسعودیه به چشم می‌خورد، تاریخ ۱۲۹۵ق را دارد.‌

می‌توان تصور کرد بناهای موجود که تاریخ ۱۲۹۵ ق را بر خود دارند، تنها بخشی از عمارتی هستند که ظل السلطان طی سنوات توانمندی خود از ۱۲۹۰ ق به بعد در این محل (نظامیه و بعداً مسعودیه‌) بر پا کرده است‌.

جمع تعداد بناهای مسعودیه ۴۰ باب بوده است‌. آن‌چه در نقشه عبدالغفار با باغ عمارت ظل السلطان مشخص و معین شده است بخشی از باغ نظامیه بوده که ظل السلطان از نظام الملک خریداری کرده است‌ و در ۱۳۲۷ ق به پسر خود وکالت داد که خانه‌اش (عمارت مسعودیه‌) را به هر کس که مایل باشد بفروشد.

همدم السلطنه‌،  در ۱۳۲۸ه.ق  عمارت مسعودیه را به ازای 50000 تومان خریداری کرد. رضا خان سردار سپه (رئیس الوزرا و فرمانده کل قوا) در ۱۳۴۳ ه.ق‌، بخش هایی از این عمارت  را از همدم السلطنه برای دولت خریداری کرد و به وزرات فرهنگ‌، اوقاف و صنایع مستظرفه هدیه کرد.

 در فاصله سال‌های ۱۳۴۲ و ۱۳۴۳ه.ش‌، از عمارت مسعودیه برای مدت کوتاهی به عنوان دانشکده افسری استفاده شده است‌. مجموعه دارای هفت کتیبه است که دو کتیبه در سردر اصلی‌، یک کتیبه در سردر کالسکه‌رو، دو کتیبه در عمارت دیوان‌خانه و دو کتیبه نیز در عمارت مشیریه قرار دارد.

عمارت‌های اصلی عبارتند از:

عمارت دیوان خانه‌، عمارت سفره خانه (وجه تسمیه آن بر حسب قرینه‌ای است که در کاخ گلستان و در جوار تالار سلام کاخ موزه و تالار آیینه است‌)، حیاط سید جوادی‌، عمارت سید جوادی‌، حیاط مشیری‌، عمارت مشیرالدوله‌، حیاط خلوت‌، عمارت حیاط خلوت عمارت سر در پیاده‌رو، عمارت سر در کالسکه‌رو، باغ دیوان‌خانه و بناهای جدید دیگر است.

آدرس: میدان بهارستان، خیابان اکباتان تلفن:33117316 

>

print
rating
  نظرات